Is het hergebruiken van content legaal?

Videomonteur houdt hand boven filmrol en auteursrechtdocument op bewerkingstafel, met vintage clapperboard in Amsterdams creatief studio.

Het hergebruiken van andermans content is in veel gevallen niet legaal zonder toestemming van de rechthebbende. Het auteursrecht beschermt vrijwel alle originele werken automatisch, van teksten en foto’s tot video’s en grafisch ontwerp. Of iets legaal hergebruikt mag worden, hangt af van wie de rechten bezit, onder welke licentie het werk is gepubliceerd en of er een wettelijke uitzondering van toepassing is. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over het hergebruiken van content, zodat jij als marketeer of communicatieprofessional weet waar je aan toe bent.

Wat zegt de wet over het hergebruiken van andermans content?

De wet beschermt originele werken automatisch via het auteursrecht. Zodra iemand iets maakt, zoals een foto, video, tekst of ontwerp, heeft de maker exclusieve rechten op dat werk. Dat betekent dat je het niet mag kopiëren, publiceren of aanpassen zonder toestemming, tenzij een uitzondering of licentie dat expliciet toestaat.

In Nederland is dit geregeld in de Auteurswet. De bescherming geldt direct vanaf het moment van creatie en hoeft niet geregistreerd te worden. Dat maakt het voor bedrijven extra belangrijk om bewust om te gaan met content die ze online vinden. Een afbeelding die vrij beschikbaar is op Google, is niet automatisch vrij te gebruiken. Hetzelfde geldt voor video’s, muziek of infographics die je tegenkomt op sociale media of websites van derden.

Voor organisaties die regelmatig content produceren en hergebruiken, is het verstandig om een centraal overzicht bij te houden van welke assets voor welke doeleinden zijn gelicentieerd. Dat voorkomt juridische risico’s en zorgt voor structuur in je contentstrategie.

Wanneer mag je content wél hergebruiken zonder toestemming?

Je mag content zonder toestemming hergebruiken als het werk vrij is van rechten, onder een open licentie valt zoals Creative Commons, of als een wettelijke uitzondering van toepassing is. Denk aan het citaatrecht of gebruik voor onderwijsdoeleinden. Buiten deze gevallen heb je altijd toestemming nodig van de rechthebbende.

Creative Commons-licenties zijn de meest voorkomende manier waarop makers hun werk beschikbaar stellen voor hergebruik. Er zijn verschillende varianten, van volledig vrij gebruik tot licenties die alleen niet-commercieel gebruik toestaan of die vereisen dat je de maker vermeldt. Controleer altijd welk type licentie van toepassing is voordat je iets gebruikt.

Werken waarvan het auteursrecht is verlopen, vallen in het publiek domein. In de meeste Europese landen is dat 70 jaar na de dood van de maker. Voor historische afbeeldingen of klassieke muziek kan dit relevant zijn, maar voor moderne marketingcontent is dit zelden van toepassing.

Wat is het verschil tussen content hergebruiken en content repurposing?

Content hergebruiken verwijst naar het opnieuw inzetten van bestaand materiaal van anderen of van jezelf, zonder wezenlijke aanpassing. Content repurposing betekent dat je eigen bestaande content omvormt naar een nieuw formaat of kanaal, zoals een blogartikel dat wordt omgezet naar een video of een infographic.

Het juridische onderscheid is belangrijk: repurposing van je eigen content is altijd toegestaan, zolang je de rechten bezit. Hergebruik van andermans content vereist toestemming, ongeacht hoe je het inzet. Veel organisaties lopen hier onbewust tegenaan: ze gebruiken stockfoto’s die gelicentieerd zijn voor één specifiek kanaal of één specifieke periode, en zetten die daarna ook in op andere platforms.

Vanuit een contentstrategie-perspectief is repurposing van eigen materiaal een van de slimste manieren om meer rendement uit je producties te halen. Een goed geproduceerde bedrijfsvideo kan worden opgedeeld in kortere clips voor sociale media, worden voorzien van ondertiteling voor een ander kanaal of worden ingezet in een e-mailcampagne. Zo haal je meer uit elke euro die je in contentproductie investeert.

Mag je content van sociale media hergebruiken in je eigen campagnes?

Nee, content die iemand anders op sociale media plaatst, mag je in principe niet hergebruiken in je eigen campagnes zonder toestemming. Het feit dat iets openbaar gedeeld is, maakt het niet vrij van auteursrecht. De maker behoudt de rechten, ook als de post publiek zichtbaar is.

Dit geldt ook voor user-generated content (UGC) en employee-generated content. Stel dat een medewerker een foto deelt van een bedrijfsevenement: jij mag die foto niet zomaar inzetten in een recruitmentcampagne, ook al gaat het om jouw eigen organisatie. Je hebt expliciete toestemming nodig van de maker.

Bij employer branding werken we regelmatig met ambassadeurs binnen organisaties die zelf content maken. We begeleiden deze medewerkers met workshops zodat ze weten hoe ze sterke content produceren die aansluit bij het merkverhaal. Daarbij leggen we ook vast welke rechten de organisatie heeft op dat materiaal, zodat hergebruik altijd juridisch correct en praktisch gestroomlijnd verloopt.

Hoe vraag je correct toestemming voor het hergebruiken van content?

Correcte toestemming vraag je schriftelijk aan de rechthebbende, met een duidelijke omschrijving van hoe, waar en hoe lang je de content wilt gebruiken. Een mondelinge afspraak is juridisch zwak. Zorg altijd voor een schriftelijke bevestiging, bij voorkeur in de vorm van een licentieovereenkomst of een e-mail met expliciete goedkeuring.

Bij het aanvragen van toestemming zijn een aantal zaken essentieel om te vermelden:

  • Welk specifiek werk je wilt gebruiken
  • Op welke kanalen en in welke context
  • Voor welke periode de toestemming geldt
  • Of het commercieel of niet-commercieel gebruik betreft

Houd alle verkregen toestemmingen centraal bij. Dit klinkt eenvoudig, maar in de praktijk raken licenties en afspraken versnipperd over mailboxen, gedeelde mappen en WeTransfer-links. Dat is precies het soort probleem dat een gestructureerde aanpak van contentbeheer oplost.

Wat zijn de gevolgen als je content illegaal hergebruikt?

Als je content zonder toestemming hergebruikt, kan de rechthebbende je aansprakelijk stellen voor auteursrechtinbreuk. Dit kan leiden tot een verwijderverzoek, een schadevergoedingsclaim of een rechtszaak. In de praktijk worden bedrijven regelmatig benaderd met claims, ook voor ogenschijnlijk klein gebruik zoals een stockfoto op een website.

De hoogte van een schadevergoeding hangt af van de omvang van het gebruik, de commerciële waarde van het werk en de vraag of er sprake was van opzet. Naast financiële schade kan illegaal hergebruik ook reputatieschade opleveren, zeker als het publiekelijk bekend wordt. Voor organisaties die actief werken aan hun merkimago is dat een risico dat niet onderschat moet worden.

Preventie is hier de beste strategie: werk met duidelijke interne richtlijnen over welke content je mag gebruiken, documenteer licenties en zorg dat iedereen in je team weet wat wel en niet is toegestaan. Bekijk ook hoe andere organisaties dit aanpakken als inspiratie voor je eigen beleid.

Hoe Videobird helpt met slimmer contentbeheer via de Content Hub

Veel van de juridische risico’s rondom het hergebruiken van content ontstaan door een gebrek aan overzicht. Teams weten niet meer welke assets ze hebben, welke rechten daarop rusten en wat al eerder is geproduceerd. Videobird lost dit op met de Content Hub, een digitaal platform (geen studio, maar software) waarmee organisaties volledige regie voeren over al hun visuele content.

De Content Hub is specifiek gebouwd voor marketing-, communicatie- en HR-teams die grip willen houden op hun contentlandschap. Wat het platform concreet biedt:

  • Een centrale bibliotheek met bedrijfsspecifieke videoshots en designs die direct en rechtmatig hergebruikt kunnen worden
  • Een geïntegreerde Content Roadmap waarmee afdelingen live zien welke producties eraan komen en slim kunnen aanhaken
  • Gestroomlijnde aanvraagprocessen voor nieuwe content, zonder rondslingerende links of versnipperde communicatie
  • Direct toegang tot expertadvies, zodat je altijd een strategische sparringspartner hebt

Zo maak je van hergebruik van visuele content een gecontroleerd en efficiënt proces in plaats van een juridisch risico. Wil je weten hoe dit er voor jouw organisatie uit kan zien? Neem contact op met Videobird en ontdek hoe we jouw contentbeheer structureel verbeteren.

Gerelateerde artikelen